فرمت : WORD تعداد صفحه : 110
فهرست
عنوان................................. صفحه
مقدمه-------------------------------------
تاریخچه رواج سیمان در ایران---------------
مواد تشکیل دهنده سیمان پرتلند-------------
روند تهیه سیمان---------------------------
معادن-------------------------------------
سنگ شکنها---------------------------------
آسیاب کردن مواد---------------------------
خشک کن مقدماتی----------------------------
پودر کردن مواد اولیه----------------------
روش تر------------------------------------
روش خشک-----------------------------------
تفاوتهای روش خشک و تر---------------------
آزمایش نهایی---------------------------------
کوره های پیش گرم کن-----------------------
سیمان پزی---------------------------------
کوره های سیمان پزی------------------------
مراحل مختلف پخت---------------------------
مدت زمان تهیه سیمان-----------------------
کلینگر------------------------------------
آسیاب کردن کلینگر-------------------------
درشتی دانه های سیمان----------------------
روند تهیه سیمان---------------------------
انواع سیمان پرتلند از نظر جنس-------------
سیمان پرتلند نوع (1)----------------------
سیمان پرتلند نوع (2)----------------------
سیمان پرتلند نوع (3)----------------------
سیمان پرتلند نوع (4)----------------------
سیمان پرتلند نوع (5)----------------------
سایر انواع سیمان پرتلند-------------------
سیمان پترلند ممتاز------------------------
سیمان زودگیر------------------------------
سیمان ضد سولفات---------------------------
سیمان هوازا-------------------------------
سیمانهای رنگی-----------------------------
سیمان چاه کنی-----------------------------
سیمان روباره------------------------------
سیمان پوزولان---------------------------------
سیمان انبساطی-----------------------------
سیمان برقی--------------------------------
سیمان بنایی-------------------------------
انبار کردن سیمان--------------------------
کوره گردنده خفته--------------------------
اجزاء کوره گردنده خفته--------------------
کوره اصلی---------------------------------
رینگها------------------------------------
دنده کوره ها -----------------------------
غلطکها------------------------------------
خنک کنها----------------------------------
آب بندی سروته کوره------------------------
نسوزکاری داخل کوره------------------------
سوخت کوره---------------------------------
درجه پربودن کوره--------------------------
شیب کوره----------------------------------
دور کوره----------------------------------
میزان بار کوره----------------------------
سرعت حرکت مواد در کوره--------------------
سیمان پرتلند------------------------------
فشرده از تاریخچه روند تولید در کارخانه های سیمان
روند تولید--------------------------------
معادن مواد اولیه مواد اصلاحی و افزودنی-----
معدن سنگ آهک------------------------------
معدن خاک رس-------------------------------
معدن مخلوط--------------------------------
معدن سنگ گچ-------------------------------
سنگ آهن-----------------------------------
معدن سنگ سیلیس----------------------------
سنگ هماتیت--------------------------------
موارد مصرف تیپهای مختلف سیمان-------------
واحد سنگ شکن و آسیای خاک------------------
واحد آزمایشگاه----------------------------
آزمایشگاه فیزیک---------------------------
آزمایشگاه شیمی----------------------------
واحد مواد خام-----------------------------
الکتروفیلتر-------------------------------
واحد کوره---------------------------------
پیش گرم کنها------------------------------
کوره هزار تنی-----------------------------
خنک کنها----------------------------------
واحد آسیای کلینگر و تولید سیمان-----------
تولید گاز اکسیژن--------------------------
کیسه سازی---------------------------------
تولید شن و ماسه---------------------------
ریخته گری---------------------------------
بارگیری-----------------------------------
مرکز خدمات مهندسی-------------------------
مقدمه سیمان
با توجه به تحولات قرن اخیر که در کلیه علوم و فنون منجمله در صنعت ساختمان سازی ایجاد گردیده با توجه به رشد روزافزون جمعیت و احتیاج به گسترش شهرها، کارشناسان متوجه شدند که اگر شهرها به طرو افقی گسترش یابد رسانیدن سرویس های شهری مانند آب و برق ، تلفن، گاز و همچنین پست و آسفالت و غیره به شهروندان با مشکل مواجه خواهد گردید بدین لحاظ تشخیص دادند که شهرها باید به طور عمودی گسترش یابد در نتیجه ساختمانهای یک یا دو طبقه قرون 18 و 19 به ساختمانهای بلند قرن بیستم تبدیل گردید رفته رفته مصالحی مانند آجر و آهک و ملاتهای کم مقاومت منسوخ و مصالح مرغوب تری که بتواند بارهای فشاری و کششی بیشتری را تحمل نماید مورد توجه قرار گرفت که در رأس آنها سیمان و انواع فولاد می باشد که روز به روز مراحل تکامل خود را طی نموده و هر لحظه در آزمایشگاههای مهم دنیا در اثر آزمایشات شبانه روزی انواع مرغوب تر و کامل تری از آن ارائه می گردد. بدین لحاظ جا دارد که در موردمطالعه و شناخت سیمان دقت بیشتری نموده تا آشنایی بیشتر با این مصالح پیدا کنیم باید توجه نمد هر لحظه ممکن است مطالعات و کیفیات آزمایشگاهی محصول جدیدتری را به دنیال صنعت را ارائه نمایند. پس در این قسمت سعی بر آن شده است که حتی المقدور در مورد مطالب کلی سیمان گفتگو شود.
سیمان یا سمنت واژه ای است که از لغت سمنتوم رومی گرفته شده و قدمت آن به بیش از میلادی می رسد. مصرف آن در ساختمان پانتئون شهر رم واقع در ایتالیا که مربوط سه 27 قبل از میلاد است دیده شده .
در ساختمان گنبد این بنا که 43 متر قطر دارد . مخلوطی از خرده سنگ و آهک پخته بکار رفته است ولی کشف سیمان به شکل امروز مربوط است به یک نفر انگلیسی بنام ژوزف اسیدین joseph espdn که از پختن آهک و خاک رس در حرارت بالا و آسیاب کردن موفق شد ابتدایی ترین نوع سیمان را کشف نموده و آن را در تاریخ 21 اکتبر 1824 بنام خود در انگلستان ثبت نماید و نام محصول بدست آمده را سیمان پرتلند گذاشت علت این نامگذاری همانطوریکه گفته شد سیمان از سنتوم رومی گرفته شده و پرتلند نام جزیزره ای است در انگلستان که رنگ سیمان پس از سخت شدن به رنگ سنگهای ساحلی این جزیره در می آید به همین دلیل نام پرتلند را دنبال سیمان برای آن انتخاب نممودند البته قبل از ژوزف اسپدین اشخاص دیگری در فرانسه و انگلستان از پختن خاک رس و سنگ آهک مصالح مشابهی بدست آوردند ولی هیچکدام کار خود را دنبال نکرده و محصول خود را ثبت نرسانیدند باید توجه نمودکه در بعضی از کتابهای ایرانی که در دسترس نگارنده بود اشخاص دیگری را به عنوان اولین نفر که سیمان را به ثبت رسانید معرفی می نمایند ولی در فرهنگ دهخدا و دایره المعارف فارسی تألیف غلامحسین مصاحب ژوزف اسپدین را به عنوان اولین نفر ذکر می کنند ولی آ«چه مسلم است که سیمان در اوایل قرن نوزدهم در انگلستان به ثبت رسیده و آن را ابتدا برای ساختن فانوس دریایی مورد مصرف قرار دادند.
فرمت : WORD تعداد صفحه : 64
چکیده
امروزه برای تولید انرژی الکتریکی که در خانه ها و وسایل نقلیه استفاده می شود ناگزیر به استفاده از تکنولوژی های جدید برای صرفه جویی بیشتر در انرژی هستیم.یکی از روشهای تولید انرژی که امروزه مورد توجه قرار گرفته است استفاده از fuel cell یا پیل سوختی است که از جهات بازده بیشتر برای تولید انرژی:آلودگی کمتر محیط زیست وعمر طولانی که دارند:بسیار مطلوبتر ازسایروسایل تبدیل انرژی مثل توربین گازی:موتور بنزینی وباتری هستند. پیل سوختی را میتوان وسیله ای دوستدار محیط زیست نامید :چرا که باتوجه به واکنشی که در آن روی میدهد: تنها چیزی که از خود به جای می گذارد آب است( وقتی که سوخت آن هیدروژن باشد).اگر چه هیدروژن خالص یک سوخت عالی برای پیل سوختی است : اما تهیه :ذخیره سازی وتوزیع چنین سوختی به عنوان یک مسئله مطرح می شود. به عنوان یک راه حل عملی : پیشنهادمیشود:هیدروژنی که در پیل سوختی به کار می رود از واکنش رفرمینگ سوختهای در دسترس مثل متانول :گاز طبیعی :بنزین وگازوئیل تهیه شود.رفرمینگ بخار (SR) : اکسیداسیون جزئی (POX) ورفرمینگ Auto thermal (ATR) سه فرایند اصلی رفرمینگ برای تولید هیدروژن هستند.
یکی از مسایل مهمی که در پیل سوختی وجود دارد :خلوص هیدروژن است . حتی مقدارکمیCO در داخل هیدروژن (مثلا"بیشتر از 10ppm ) شدیدا" باعث تخریب کاتالیست موجود در پیل سوختی می شود. یکی از روشهایی که می توان به وسیلهء آن COای که در گاز سنتزی ریفرمر تولید می شود را از بین برد :واکنش WGS است که با تبدیل CO به CO2 و H2 به خلوص بیشتر هیدروژن کمک می کند . واکنش WGS به صورت زیر انجام می شود:
CO2 + H2O CO + H2
از طرفی واکنش WGS بازگشت پذیر و گرماده است که هر دوی این موارد نامطلوب است . چون در دمای بالا واکنش به سمت تولید CO بر می گردد.به همین دلیل راکتورهای پر شدهء قدیمی که برای این واکنش در نظر گرفته می شوند: بسیار بزرگ وسنگین بودند. گونهء جدیدی از راکتورها که برای این منظور به کار می روند : راکتورهای با غشای سرامیکی هستند که می توانند میزان انجام واکنش را تا حد زیادی افزایش دهند ومحصول CO2 و H2 را به صورت جداگانه تحویل می دهند.
با توجه به واکنش WGS: برای پیشرفت واکنش به سمت تولید CO2 و H2می توان COرا به صورتی پیوسته از محیط واکنش خارج کرد:به عبارت دیگر می توان CO2 را بوسیلهء نوعی جاذب که در محیط واکنش قرار می گیرد: جذب کرد ودر نتیجه واکنش به سمت تولید بیشتر CO2وH2 پیش می رود و در واقع درجه ء تبدیل CO بهCO2 افزایش می یابد.بدین منظور طرحهایی بررسی شده است که در زیر به آنها اشاره می کنیم :طرح 1 جذب افزایشی WGS در راکتور پر شده وطرح 2 : شامل جذب افزایشیWGS در راکتور غشایی.در طرح 1جاذب CO2( hydrotalcite)را با کاتالیست واکنش WGS( Cu/Zno ) در یک بستر پرشده مخلوط کرده و اجازه داده ایم تا عملیات انجام شود.در طرح 2 راکتور غشایی که غشا آن از نوع سل ژل است و نسبت به CO2و H2 انتخابگری دارد استفاده شد.جاذبی که برای جداسازی CO2 به کار میرود :در قسمت تراوای غشا قرار می گیرد.بنابراین هر دو محصول واکنش می توانند به وسیلهء غشا جدا شوند .در ضمن جذب CO2در قسمت تراوا می تواند درصد خلوص H2 را نیزافزایش دهد.
Hydrotalcite یک ماده جاذب خوب با بازگشت پذیری زیاد CO2 است که طبق آزمایشات انجام شده حتی بخار آب روی بازگشت پذیری آن تاثیری ندارد.فرمول شیمیایی آن به وسیلهء XRDکه روی آن انجام شد.
Mg0.645Al0.355(OH)2(CO3)0.178 0.105 (H2O) بدست آمد.
بنابراین وجود غشا در راکتور غشائی از مخلوط شدن واکنشگرها با محصولات واکنش جلوگیری میکند و همچنین وجود جاذب Hydrotalcite باعث افزایش جذب دی اکسید کربن و در نتیجه افزایش درصد خلوص هیدروژن میشود.
فرمت : WORD تعداد صفحه : 76
با اینکه سلولهای یک گیاه یا یک جانور از نظر ساختمانی و عمل با یکدیگر متفاوتند، عموماً واحد ماده زنده بوده و خواص مهم مشترکی دارند. مثلاً، سلولهای گیاهی و جانوری حاوی ژنها و کروموزومها هستند و کروموزومها در چرخه تقسیم سلول دارای اهمیتاند.
قسیم میتوزی سلول فرآیندی است که سلولها تکثیر شده و رشد امکانپذیر میگردد. زمانی که تقسیم میتوزی انجام میگیرد، هرکدام از سلولهای ایجاد شده با اینکه کوچکتر از سلول مادر هستند ولی یک سلول کاملند. بعداً در اثر رشد، سلول اندازه طبیعی خود را به دست میآورد. تقسیم میتوزی در موجودات تکسلولی در واقع همان تولید مثل است، زیرا دو موجود جدید به وجود میآید که هرکدام اطلاعات ژنتیکی موجود در سلول مادری را به ارث میبرند. در موجودات عالی، رشد درثر تقسیم سلولی و سپس حجیم شدن و متمایز گردیدن سلولها صورت میگیرد. این تقسیمات و رشد تا بالغ شدن موجود ادامه خواهد داشت. مثلاً انسان که زندگی را با یک سلول یا زیگوت شروع میکند در اثر رشد و تقسیمات دارای میلیاردها سلول میگردد. تعداد سلولها از آن به بعد کم و بیش ثابت باقی میماند. تقسیم سلولی در پوست انسان در تمام طول زندگی زیاد میباشد که البته نتیجه آن ازدیاد سلولها نبوده، بلکه جایگزین سلولهائی میگردد که از بین میروند. در بعضی از موجودات دیگر مانند مگس سر که بالغ، تقسیمات سلولی ناچیز صورت گرفته و تعداد سلولها تغییرات زیادی نمییابد.
چرخه سلول
رشد مستلزم ازدیاد توده سلولی، مضاعف شدن ماده ژنتیکی، و تقسیم است که در آن تساوی ماده ژنتیکی در سلولهای خواهری تضمین گردد. عملیات اخیر با ترتیب ذکر شده در چرخه زندگی سلول صورت میگیرد (شکل 11-2). در ابتدا یک سلول دیپلوئید (شامل n2 کروموزوم) مرحله رشد و ازدیاد حجم را پشتسر میگذارد که این مرحله را G1 نامند. G1 در سلولی که جهت تکمیل چرخه زندگی خود احتیاج به 24 ساعت دارد حدود 10 ساعت طول میکشد. این مرحله مخصوص رشد سلول و تهیه مواد شیمیائی جهت سنتز DNA میباشد. در مرحله بعدی که S نامیده میشود و 9 ساعت را به خود اختصاص میدهد مخصوص دوبله شدن ماده ژنتیکی و سنتز DNA است. ساختمانهای مضاعف شده را کروماتیدهای خواهری مینامند. هر زوج کروماتیدهای خواهری دارای دو کروموزوم متشابه میباشند. بعد از تکمیل همانندسازی کروموزمها، سلول وارد دومین مرحله رشد به نام G2 میگردد، که برای 4 ساعت ادامه داشته و تا شروع میتوز (M) به درازا میکشد. در مرحله آخر یا میتوز کروماتیدهای خواهری از یکدیگر جدا شده و هرکدام به یک سلول خواهری میرود (شکل 12-2). البته طول مراحل ذکر شده بستگی به گونه و احتمالاً یافت موجود دارد.
میتوز
جزئیات تقسیم سلولی در سلولهای جانوری در اواخر قرن نوزدهم توسط والتر فلمینگ در سلولهای گیاهی توسط ادوارد استراسبرگر (Edward Strasburger) و محققین دیگر روشن گردید. دو فرایند مرتبط تشخیص داده شده:
1ـ میتوز یا کاریوکنیز، تقسیم سلولی و 2ـ سیتوکنیز که درست بعد از میتوز شروع میشود و در آن سیتوپلاسم و ضمائم آن تقسیم شده و نهایتاً دو سلول خواهری به وجود میآیند. مراحل اصلی میتوز عبارتند از: پروفاز، متافاز، آنافاز و تلوفاز. جهت روشن شدن موضوع اینترفاز که مرحله بین دو تقسیم است نیز توضیح داده خواهد شد.
اینترفاز
در این مرحله کروماتین، مادهای که حاوی اطلاعات ژنتیکی است، ناپدید میگردد. مواد شیمیائی مخصوصی که جهت سنتز کروموزومها و پروتئینهائی که بعداً تشکیل دوک را میدهند در این مرحله یافت میشوند. اینترفاز در مقایسه با میتوز، که ممکن است از 10 دقیقه تا چندین ساعت به طول انجامد، بسیار طولانی میباشد (جدول 1-2). با توجه به شکل 11-2 اینترفاز شامل G1، S، و G2 میگردد.
پروفاز
اولین مرحله میتوز است که در آن کروموزومها به صورت رشتههای باریکی قابل رؤیت میگردند. هر کروموزوم در این مرحله شامل دو رشته در مجاورت یکدیگر است که به آنها کروماتید گویند. کروماتیدها دراثر همانندسازی کروموزمها در مرحله S انترفاز حاصل شدهاند. فشردگی و پیچیدگی کروموزومها یکی از خصوصیات این مرحله است. هستک بسیاری از گونهها در این مرحله پاره شده و ناپدید میگردد. در بعضی از موجودات پست هستک در مرحله پروفاز و آنافاز باقی مانده سپس به دو نصف تقسیم شده و در سلولهای دختری توزیع میگردند. در اواخری پروفاز غشاء هسته پاره شده و کروموزومها میدان وسیعتری جهت جداشدن از یکدیگر پیدا میکنند. طبق تحقیقاتی که با میکروسکوپ الکترونی صورت گرفته است قطعات پاره شده غشاء هسته در سیتوپلاسم غوطهور شده و سپس جزئی از شبکههای اندوپلاسمیک میگردند. البته پروتوزوا و قارچها از این حالت مستثنی هستند و غشاء هسته در تمام طول تقسیم میتوزی دست نخورده باقی میماند.
در ابتدای مرحله پروفاز یکی از سانتریولهای دوگانه از جفت خود جدا شده و به محدوده هسته نزدیک میشود. سانتریول دیگر در جای خود باقی میماند. در این موقع قطعات کوچک دوها در بین سانتریولهای دوگانه پدیدار میگردد. سانتریولها ابتدا در سانتروزوم قرار دارند و زمانی که از یکدیگر جدا میشوند دوکهای قطبی (astral rays) از آنها خارج شده و تشکیل رشتههای دوک را در بین آنها میدهد. در بسیاری از گیاهان سانتروزومها و سانتریولهای مربوط به آنها وجود ندارد ولی با این وجود دوکها تشکیل میشوند.
متافاز
کروموزومها در این فاز در بیشترین سطح پیچیدگی خود بوده و بنابراین ضخیمتر از تمام مراحل دیگر به نظر میآیند. این خاصیت آنها را برای مطالعات مختلف ایدهآل میسازد. مرحله متافاز خیلی کوتاهتر از پروفاز است ولی به طور متوسط از آنافاز طولانیتر است. جدول 2-2 مقایسه طول فازهای مختلف میتوز را در بافتهای مختلف گونههای گیاهان و جانوران نشان میدهد.
فعالیت کروموزومها در این مرحله زیاد شده و غشاء هسته کاملاً شکسته میگردد. فعالیت کروموزمها بدین صورت است که هر کروموزوم به وسیله نقطه بخصوصی از آن به نام سانترومر (centromere) به دوکها وصل میگردد. موضع سانترومر در هر کروموزوم مخصوص و ثابت است.
کروموزومهائی که سانترومر آنها تقریباً در وسط واقع شده است و بنابراین دو بازوی متساوی به وجود میآورند، متاسانتریک (Metacentric) نامیده میشوند. کروموزومهایی که سانترومر آنها در وسط نبوده و دو بازوی نامتساوی به وجود میآورند آکروسانتریک (Acrocentric) نامیده میشوند. همیشه فرض بر این است که مقداری مادة ژنتیکی حتی در آنهائی که سانترومر در منتها علیه کروموزوم واقع شده (Telocentric) در دو بازو وجود دارد.
اکنون هر کروموزوم به صورت مضاعف بوده و فقط یک نقطه مشترک به نام سانترومر آنها را به دوکها وصل میکند. حال بخشی از حرکات مهم در تقسیم سلول اتفاق میافتد و آن قرار گرفتن تمام کروموزومها در یک صفحه افقی است که به آن صفحه متافازی (Metaphase plate) گویند و در وسط قطبین واقع شده است. حرکات ذکر شده بسیار دقیق است و نیروی محرک آنها هنوز ناشناخته است.
آنافاز
کوتاهترین مرحله میتوز آنافاز است، و زمانی شروع میگردد که سانترومر هر زوج کروماتید تقسیم میشود. در این زمان هر سانترومر با کروماتید مربوط به خود از سانترومر و کروماتید خواهری خود جدا شده و به طرف قطبین حرکت میکند. کروماتیدهای خواهری نسبت به یکدیگر حالت دفع کننده پیدا خواهند کرد.
فرمت : WORD تعداد صفحه : 49
شرح میوز
در تقسیم میتوز جدا شدن کروماتید از یک کروموزوم و کشیده شدن به یک قطب با قوانین مندل بسیار سازگار بود زیرا او معتقذد بود لبب ها از یکدیگر جدا می شوند. هرکدام به یک سلول می رود و اما این کروماتیدهای خاص الل ها نبودند ولی بهرحال بر این ظنریه که ژنها برروی کروموزومها هستند صحه می گذاشت.
در تعمیم میوز حالتی مطابق با آنچه مندل می گفت دیده شده در این جا دو کروموزوم گه از لحاظ ساختمانی بسیار شبیه هم بودند در کنار یکدیگر جفت می شدند و این بار هر کوموزوم به یک قطب می رود و با این مشاهده این فرضیه استوارتر گردید زیرا سلول های حاصل که تعداد کروموزوم های نصف اما لازم برای لقاح را داشتند. با ادغام شدن با گامت دیگر سلول تخم را بوجود می آورند.
تعدادی از انواع حیوانات و گیاهان دیپلوئید هستند بعضی از موجودات مانند نوروسپورا در بستر طول چرخه زندگی هاپلوئید باشد اما در جریان لقاح در سلول جنسی هاپلوئید آن ترکیب شده و یک زیگوت (تخم) دیپلوئید را به وجود می آورد سپس زیگوت دیپلوئید توسط تقسیم میتوز مجدداً وارد مرحله هاپلوئید می شود.
تقسیم میوز در این موجودات هم باعث ثابت مانند تعداد کروموزومها در سلول مادر و دختر نی گردد اما در سلول های دیپلوئید به از طریق ایجاد سلول هاپلوئد (گامت) بدین ثبوت تعداد کروموزوم کمک می کند. در سلول هخای هاپلوئید بعد از لقاح از طریق کروموزومی (میوز) باعث تبدیل سلول زیگوت n2 کروموزومی به سلول های دختر nکروموزومی می شود. این تقسیم کاهش مهم به دو مرحله I و II تقسیم می شود.
میوز I:
به عنوان یک قانون در جریان میوز دو تقسیم متوالی صورت می گیرد. این تقسیم در سلول های دیپلوئید رخ می دهد و این سلول ها از هر کروموزوم یک جفت دارند و این کروموزومها که از لحاظ ساختمانی و اندازه و ژن ها یکی هستند همولوگ نامک دارند وزاولین تقسیم کاهشی بدن دو برتابر شدن از یکدیگر جدا می شوند. (دال بر فرضیه کرنش و وارد سلول هیا دختری می شوند. شواهدی از گونه های متعددی در دست است که کروموزومها از طریق راس یا تلویز به سطح داخلی غشاء هسته شده و این اتصال طوری صورت می گیرد که کروموزومهای یک دسته هاپلوئید به اسانی با همولوگ های دسته دیگر جفت می شوند در هر صورت، این جفت شدن در اولین پروفاز میوزی صورت می گیرد.
اولین پروفاز میوز به پنج مرحله تقسیم می شود:
1-ایپتومن:
اولی مرحله پروفاز است که متفاوت از تقسیم میتوز است. در این مرحله کروموزومها بصورت بلند، باریک و نخ مانند (که در طول آنها یک ساختمان تسبیح مانند به اسم کرومر وجود دارد) مشاهده می شود. در بعضی از گیاهان کروموزومها بصورت یکدسته و انبود از ک طرف هسته ظاهر می شوند. در بعضی از حیوانات (مثل حشرات) کروموزومها قطبی شده و با رأس خود به طرف آن قسمت از غشاء هسته که نزدیک سانتریول است کشیده می شوند اگرچه شواهید بیوشیمیایی نشان یم دهد که همانندسازی ماده کروفورومی اتفاق افتاده است اما مشکل می توان دوبرابر شدن مرفولوژیکی را در این مرحله مشاهده نمود کروموزومها پروفاز میوز عملاً تا مرحله پاکی تن به صورت منفرد ظاهر می شوند.
2-زیگوتن
در این مرحله کروموزوم هایی همولوگ یکدیگر را جذب کرده و مثل زیپ با یکدیگر جفت می شوند که به این حالت Synapsis گفته می شود. در موجوداتی که تری پلوئید بودند یعنی از کروموزوم سه تا داشتند دارای سه کروموزوم همولوگ هستیم معمولاً جفت شدن بین کروموزومها صورت می گیرد هر سه تا در کنار یکدیگر هم قرار می گیرند فرآیند جفت شدن احتمالاً از الومرهای صورت میگیرد.
3-پاکی تن:
کوتاه خوردن و پیچ خوردن کروموزومها در این مرحله صورت می گیرد. دو کروماتید خواهری یک کروموزوم همولوگ با دو کروماتید خواهری کروموزوم همولوگ دیگر می باشد. این گروه چهار کروماتیدی را بی والانت یا تتراد می گویند. اکنون مشخص شده که در این مرحله یک سری تبادلات ماده ژنتیکی بین کروماتیدهای همولوگ و غیرخواهری صورت می گیرئد. چنین تبادلاتی را می توان بوسیله ابزارهای بخصوصی مشخص کرد و این تبادلات اطلاعات که کراسینگ اور را با میکروسکوپ الکترونیکی در مرحله پاکی تن می توان مشاهده کرد. و ساختمانی به اسم کمپلکس سیناپتونمال بین کروموزومهای سیناپسی مشاهده می شود. این ساختمان دارای سه جزء طولی نواری از جنس پروتئین می باشد.
این کمپلکس کمک می کند که کروموزمها بهتر و موثرتر جفت شوند بعضی از دانشمندان عقیده دارند که این مجموعه در ارتباط با وقوع ژنتیکی کراسینگ اور می باشد با استفاده از میکروسکپ نوری ساختمان فیزیکی دیگری به اسن کیاسما مشاهده شده است.
4-دیپاوتن:
در این مرحله یک جدائی تشخصی بین کروموزومهای همولوگ ولقع می شود این نواحی تقاطع یافته یا کیاسماها به شکل ایکس (X) بوده و تنها نیروی باقی مانده ای است که سبب حفظ بیوالانتها تا مرحله متافاز می شود.
5-دیاکینز:
در این مرحله پیچ خوردن و انقباض کروموزومها ادامه پیدا می کند تا جائی که به شکل اجسام ضخیم و رنگ پذیری درمی آیند در این فرآیند بیوالانتها نزدیک غشاء هسته حرکت کرده و به صورت جفت توزیع می شوند هتک ناپدید می شوند دبیوالاتها نیز از ناحیه سانترومر به دوک تشکیل شده متصل می شوند.
متافاز (1)
کیاسماتا که در مرحله دیپلوتن ظاهر شده بودند هم اکنون به انتهای هر کروموزوم حرکت می کنند و اتصال انتهائی بین بازوهای جفت شده کروموزومهای همولوگ را رها می کنند.
آنافاز (1)
اگرچه کروموزومها در تمام طول خود دوبل شده اند اما هر کروموزوم هنوز دارای یک سانترومر برای هر جفت کروماتید خواهری می باشد جدا شدن یک کروموزوم همولوگ در آنافاز و حرکت آن به طرف قطب مخالف در این یک سناترومر صورت می گیرد که هر کروماتید (dyad) را با خود می کشند کیاسماتاهم انتهای کروموزومها را رها کرده و کروماتیدهایی که هم اکنون به طرف قطب در حرکتند فقط در نقطه سانترومر با هم اتصال دارند نظر به اینکه هر دو کروماتید دیادرا تشکیل می دهند وضعیت ظاهری آنها بستگی به مکان سانترومر دارد. اگر کروموزومی متان تریک یا اکروساتریک باشد وضعیت ظاهری کروماتید ها مثل (7) مضاعف است اگر تلو سانتریک باشد شکل (7) منفرد است.
فرمت : WORD تعداد صفحه : 40
فهرست مطالب
دیباچه
ما در عصر تورم علوم تجربی زندگی می کنیم .پیشرفت علم در این برهه از زمان به طور کلی محدود به کار متخصصان شده است ولی هر چه علم پیشرفت می کند قلمرو کار متخصصان نیز محدودتر می شود.
جهان امروز جهان علم و دانش است. کلیه تحولاتی که درجهت رشد و تکنولوژی تسخیر فضا، دستیابی به کرات آسمانی، ارتباط با خارج از منظومه شمسی و حتی کهکشان های دور دست، شکافت اتم و استفاده از انرژی هسته ای پیشرفت علم طب و دانش جراحی همه و همه پرتوی از مجموعه علم و دانش است. در این میان علم شیمی یک تخصص جداگانه به حساب نمی آید بلکه مجموعه ای حاصل از پیوند تخصصهای مختلف دانش است که علم شیمی به عنوان یک علم ریشه ای و اصیل توانسته است در یک هماهنگی مناسب با سایر علوم برای بشر امروز در زندگی رفاه آسایش و امنیت را فراهم آورد .
فرمت : WORD تعداد صفحه : 36
پیشگفتار
با توجه به سابقه طولانی معدنکاری در ایران، عده کثیری از مردم، از این طریق امرار معاش میکردند و در یک قرن اخیر رشته معدن به صورت کلاسیک در مراکز علمی و آموزشی تدریس شده است و یکی از نخستین رشتههای دانشکده فنی در دانشگاه تهران بوده که هدف اصلی از ایجاد این رشته، حل مشکلات مختلف زمینههای مختلف معدنی به روشهای علمی و فنی و نتیجتاً سودده کردن آن بوده است، ولی بعد از انقلاب، به دلایل مختلف از جمله محاصره اقتصادی ماشینآلات معدنی به قیمت گزافی بدست معدنکاران رسیده و نتیجتاً قیمت تمام شده محصولات معدنی بالا رفته، از طرفی فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی موجب سرازیر شدن صدها هزار تن مواد معدنی به بازار جهانی شد و در نهایت قدرت رقابت را در زمینههای معدنی در کشور ما به حداقل رساند.
مهمترین نگرش در این مورد فراوری هرچه بهتر مواد معدنی و نتیجتاً افزایش ارزش آن به چند برابر قیمت خام بوده است. تولید کرم نیز در این بازار آشفته، خالی از مشکل نبوده، بطوریکه قیمت آن به دلایل بالا، شدیداً سقوط کرد. راه چاره این بود که کارخانههای فراوری توسعه داده میشد، به جز یک مورد عمده احداث کارخانه فروکرم در استان هرمزگان در بقیه موارد توفیق آنچنانی حاصل نشد، زیرا به دلیل آلوده کردن محیط زیست توسط کارخانههای تبدیل کانی کرم به مواد قابل استحصال، کمتر کشور پیشرفتهای حاضر به خرید کرم به صورت خام بوده. با توجه به ذکر مشکلات بالا، به عنوان Case دو مورد از تغلیظ کرم به روشهای مختلف در این نوشتار آمده است.
کانسارهای کرم
ژئوشیمی کرم: کرم در طبیعت همیشه به صورت سه ظرفیتی (Cr3+) پیدا میشود. این فلز در پوسته زمین تقریباً در سنگهای آذرین قلیایی مربوط به مرحله اول تبلور ماگما و سرپانتین حاصل از آنها دیده میشود. در این سنگها کرم معمولاً با آهن (دو و سه ظرفیتی) نیکل و منیزیم و کبالت همراه است، احتمالاً سیلکاتهای قلیایی همچون هورن بلند اوژیت و اولیوین نیز ممکن است در ترکیب خود داشته باشد.
کانیشناسی کرم
کرم به صورت اکسید مضاعف کرم و آهن و به صورت FeOCr2O3 و یا FeCr2O4 میباشد.
فرمول عمومی کرمیت به صورت (Mg, Fe, …) (Cr, Al, Fe, …) نوشته میشود.
سنگهای کرمیتدار
کانسارهای کرمیتدار با وجود تنوع اشکال آن در داخل سنگهای آذرین قلیایی تا بسیار قلیایی تشکیل میشود. سنگهای فوق فاقد کوارتز و فلدسپانهای و آلکالنها میباشد و از نظر ترکیبات گوگردی نیز در درجه پائین قرار دارند. مقدار سیلیس کمتر از 45 درصد میباشد. نوع کانه کرم شکل و وسعت کانسار آن تابع ترکیب شیمیایی ماگما و به طور کلی تغییرات عوامل ptc (فشار)، درجه حرارت و ترکیب) میباشد.
کانسارهای کرمیت
کانسارهای کرمیت که دارای ارزش اقتصادی است، به دو صورت لایهای و آلپی میباشد.
مهمترین مثال در اینگونه کرم، تودههای کوه دون (نیوزلاند) دموا و ناحیه کاماگئی (کوبا) را میتوان نام برد.
کانسارهای کرمیت ایران همراه سرپانتینها و پریدوتیتهای سرپانتین میباشد و اغلب از نوع آلپی است، اما در جنوب ایران از مشخصات کانسارهای لایهای نیز گزارش شده است. تا کنون کانسارهای کرمیت زیاد در ایران مورد بهرهبرداری قرار گرفته و تعدادی از این معادن، به علت پائین بودن عیار و مشکلات مالی و بالا رفتن قیمت تمام شده تعطیل شده است.
تا کنون از وجود معادن کرم در هفت استان کشور گزارش شده است، ولی عمدهترین آنها عبارتند از: فاریاب و اسفندقه، خواجه جمالی در نیریز شیراز میباشد. در نزدیکیهای این معادن، کارگاههای فراوری در مقیاس کوچک احداث شده است. از جمله فراروی کرم در خواجه جمالی، گفت در جغتای با استفاده از اسپیرال و جیک به روش ثقلی انجام میگیرد، ولی عمدهترین کارخانه فروکرم در استان هرمزگان میباشد.
کاربرد کرم در صنایع مختلف
با توجه به خصوصیات فیزیکی و شیمیایی فلز کرم و کانیهایی که این فلز در آنها یافت میشود، موجب شده که این فلز در صنعت کاربرد گستردهای داشته باشد. همانند: صنعت آبکاری، تهیه فولادیهای مرغوب، صنعت دیرگدازها، رنگ، چرم، شیشه و داروسازی از صنایع برجستهای هستند که مواد یاد شده را به گونههای مختلفی به کار میگیرند. در صنایع متالوژی معمولاً موادی با 48 درصد اکسید کرم که نسبت آن بیش از 3 و میزان گوگرد و فسفر آن کمتر از یک درصد باشد.
در صنایع شیمیایی موادی با بیش از 44 درصد اکسید کرم که Fe2O3
آن کمتر از 14 درصد و سیلیس آن کمتر از 5 درصد باشد، مصرف میشود. در
صنایع دیرگدازها برای تهیه آجرهای نسوز بکار میرود. در دیرگدازهای کرومیتی
موادی مصرف میشوند که دارای 45-31درصد اکسید کرم، 35-24درصد آلومین،
20-14درصد اکسید منیزیم، 20-12درصد اکسید آهن،
6-3 درصد سیلیس و کمتر از یک درصد اکسید کلسیم میباشد.
فرمت : WORD تعداد صفحه : 89
لایة نازک پلاستیک مذاب در دیوارة فوم ناپایدار است و اگرتثبیت شود این دیوارة نازک پاره شده فرو می ریزد.دو روش برای تثبیت دیوارة سلهای فوم وجود دارد که معمولاَ مورد استفاده قرار می گیرند:
1- افزایش دیسکوزیته/ انجماد Solidification/Viscosity
2- شبکه ای شدن Crosslinking
افزایش دیسکوزیته/ انجماد:
زمانی که از یک مایع و یا گاز به عنوان عامل ایجاد فوم در پلاستیک استفاده می شود، در اصل از تغییرخواص فیزیکی آن عامل برای ایجاد فوم استفاده می شود. برای بروز این تغییر در خواص با حذف عامل فشار (Decompression)سیستم پلیمر + عامل فوم ناپایدار شده و جهت نیل به پایداری عامل فوم تبخیر منسط می شود. تبخیر عامل فوم در اثر مجموعه ای از عوامل زیر باعث افزایش دیسکوزتیة مذاب پلیمر و در نهایت جامد شدن دیوارة سلها قبل از پارگی می شود:
می بینیم که در این حالت نه تنها حرارتی از بیرون به پلیمر اعمال نمی شود بلکه مجموعة عوامل موثر در فوی شدن، تأثیر خود را به وسیله حذف گرما در سیستم اعمال می کنند. که فاکتور شروع کنندة همگی این عوامل، ایجاد ناپایداری ترمودینامیکی در اثر کاهش فشار است.
شبکه ای شدن:
در این حالت بر خلاف حالت اول که عامل افزایش دیسکوزیته، جذب انرژی گرمائی از سیستم بوده است، به سیستم انرژی حرارتی داده می شود. چرا که عامل افزایش دیسکوزیته ایجاد پیوندهای عرضی در مذاب پلیمر است به بیان دیگر با حرارت دادن / یا با اعمال انرژی از انواع دیگر، اتصالات عرضی شیمیائی بین مولکولهای پلیمر ایجاد می شود و این اتصالات عرضی باعث افزایش سریع دیسکوزیته و در نتیجه مثبت دیوارة سلها می گردند. از طرف دیگر حرارت باعث تجزیة عامل فوم می شود و با ایجاد گاز از عوامل فوم پخش شده در پلیمر مذاب پلیمر شروع به انبساط می کند و به طور همزملن افزایش دیسکوزیته نیز از انبساط سریع در اثر فایل فوم جلوگیر می نماید.
این اتصالات عرضی می تواند به وسیله استفاده از عوامل شیمیایی ایجاد شود. این عوامل شیمیاییشناخته شده مانند پراکسیدها در اثر حرارت تجزیه شده و با ایجاد رادیکالهای آزاد زنجیره های شکسته شدة پلیمر را به هم متصل می کنند. در اثر ایجاد این اتصالات عرضی دیسکوزیتةکششی
(Elongational Viscosity) مذاب پلیمر افزایش یافته و باعث تثبیت دیوارة فوم می گردد. گاهی برای ایجاد این اتصالات عرضی به جای استفاده از عوامل شیمیایی از اشعه های پرانرژی استفاده می شود. که نقاط مستعد اتصال به یکدیگر در اثر تابش این پرتوهای پرانرژی ایجاد می گردند.
در دیاگرام دیسکوزیته – دمای زیر، پایدارکردن دیوارة سلهای فوم به صورت شماتیک نشان داده شده است.
فرمت : WORD تعداد صفحه : 33
در این تحقیق عملیات انتقال جرم موسوم به جذب گاز و بازیابی یا دفع بررسی می شود. در جذب گاز، بخار محلول ا زمخلوط خود با گاز بی اثر با مایعی که حل شونده گاز نسبتاً در آن محلول است، جذب می شود. شستن آمونیاک با آب مایع در مخلوط آمونیاک و هوا مثالی از این نوع است. در ادامه با تقطیر، ماده حل شده از مایع بازیابی می شود و مایع جذب کننده را یا دور می ریزند و یا دوباره مصرف می کنند. گاهی اوقات یک ماده حل شده از مایع با تماس مایع با گازی بی اثر جدا می شود. به این عملیات که عکس جذب گاز است، دفع یا بازیابی گویند.
دستگاه متداول در جذب گاز و برخی عملیات دیگر، برج آکنده است که نمونه ای از آن در شکل (1-1) نشان داده شده است. این دستگاه از ستون یا برج استوانه ای تشکیل شده، که شامل ورودی گاز و فضایی برای توزیع آن در قسمت تحتانی، ورودی مایع و توزیع کننده در قسمت فوقانی، خروجی های گاز و مایع به ترتیب در قسمت فوقانی و تحتانی و توده جامد نگاه دارنده ای به نام آکنه های برج است. آکنه ها معمولاً به صورت صفحاتی هستند که آنها ار چین دار ساخته اند تا مقاومت آنها افزایش یابد و دارای سطح روباز می باشند تا از طغیان جلوگیری شود. مایع ورودی که حلالی خالص یا محلول رقیقی از ماده حل شده در حلال می باشد و به آن محلول رقیق (Weak Liquor) گویند، توسط توزیع کننده در بالای آکنه ها توزیع می شود و در یک عملیات ایده آل، سطوح آکنه ها را به طور یکنواخت مرطوب می کند. توزیع کننده ای که در شکل (1-1) می بینید، مجموعه ای از لوله های سوراخ دار (مشبک) است. در برج های بزرگ، از شیپورهای پاشنده یا سینی های توزیع کننده به همراه مانع یا بند استفاده می شود.
گاز حاوی ماده حل شده یا گاز غنی شده، وارد فضای زیر آکنه ها می شود و مخالف جریان مایع از روزنه های موجود در آکنه ها بالا می رود. آکنه ها، سطح تماس زیادی بین مایع و گاز فراهم می کنند و تماس نزدیک بین فازها را تقویت می کنند.
شکل (1-1) خواص آکنه های نامنظم برج.
ماده حل شده در گاز غنی شده توسط مایع تازه ای که وارد برج می شود جذب و گاز رقیق از بالا خارج می شود. هرچه مایع به طرف پایین برج حرکت می کند، از ماده حل شده غنی تر می شود. به مایع غلیظ شده، محلول قوی (Strong liquor) گویند، که از طریق خروجی مایع در انتهای برج خارج می شود.
آکنه های برج به سه دسته اصلی تقسیم می شود: آکنه های نامنظم که به طور تصادفی درون برج ریخته می شود، آکنه هایی که باید با دست روی هم چیده شوند و آنهایی که به آکنه های منظم و مرتب معروف هستند. حداکثر ابعاد آکنه های نوع اول 6 تا mm75 (تا in3( می باشد،
آکنه های کوچک تر با ابعاد mm25 معمولاً در آزمایشگاه ها و یا ستون های نیمه صنعتی به کار می روند. در نوع دوم اندازه آکنه ها 50 تا mm200 (2 تا in8) است. کاربرد این آکنه ها کم تر از نوع اول است و در اینجا بحث نمی شود.
شکل 1-2- آکنه های معمولی برج: (الف) حلقه های راشینگ، (ب) حلقه های فلزی پال، (چ)حلقه پلاستیکی پال، (د) زین برل، (ه) زین سرامیکی اینتالوکس، (و) زین پلاستیکی اینتالوکس بزرگ، (ز) زین فلزی اینتالوکس.
آکنه های پراکنده شده از مواد ارزان و بی اثری همچون خاک رس، چینی یا پلاستیک های مختلف ساخته می شوند. گاهی از حلقه های فلزی با دیواره فولادی یا آلومینیومی نازک استفاده می کنند. جهت ایجاد فضاهای خالی و کانال های بزرگ برای سیالات، آکنه ها را نامنظم یا توخالی می سازند، به طوری که آکنه ها در یکدیگر جای می گیرند و حدود 60 تا 90% فضای خالی ایجاد می شود. انواع آکنه ها برای آکندن نامنظم در شکل (1-2) نشان داده شده است و خواص فیزیکی آنها در جدول (1-1) ارائه شده است. زین های سرامیکی برل و حلقه های راشینگ، از نوع قدیمی آکنه ها هستند و در حال حاضر زیاد استفاده نمی شوند، ولی نسبت به گلوله های سرامیکی یا خرده سنگ ها مزیت های زیادی دارند. زین های اینتالوکس از بعضی جهات شبیه زین های برل هستند، ولی شکل قطعات آنها مانع از فرو رفتن زیاد آنها درهم می شود و در نتیجه فضای خالی بستر افزایش می یابد. زین های اینتالوکس بزرگ همان زین های قبلی با کمی تغییر می باشد به طوری که لبه های آنها کنگره دار شده است. این زین ها به شکل پلاستیکی یا سرامیکی هستند. حلقه های پال از فلز نازک ساخته می شود که در آنها، یا قسمت هایی از دیواره به طرف داخل خم شده است و یا از پلاستیک ساخته شده اند و در آنها شیارهایی در دیواره به وجود می آید و داخل آنها میله های سفت کننده قرار داده می شود. آکنه های هایپک (Hy – pak) و حلقه های فکلسی (Flexiring) (که در شکل نشان داده نشده است) از نظر شکل و کار شبیه حلقه های پال است. بستر حاصل از حلقه های پال 90% فضای خالی دارد و نسبت به بسترهای دیگر با همان اندازه افت فشار کم تری دارد.
فرمت : WORD تعداد صفحه : 62
همه کس با اهمتی غذا در زندگی آشنا هستند. در سرتاسر جهان، میلیونها کودک با غذایی کمتر از مقدار لازم زندگی می کنند. جسم و روح این کودکان آن طور که باید و شاید رشد نمی کنند. استخوانهای کودکانی که به اندازة کافی غذا مصرف نکرده اند (فقر غذایی) تغییر شکل می دهند. دندانها فاسد و کج می شوند. دچار ضعف قوای عقلانی اند و وزن کافی ندارند. متأسفانه، آسیبهای ناشی از فقر غذایی را نمی توان به آسانی جبران کرد. کوکانی که به علت فقر غذایی در سالهای ابتدایی عمر خود دچار آسیب شده اند، نتایج حاصل از آن را برای بقیة عمر خود همراه خواهند داشت.
راستی غذا چیست؟ مواد غذایی در بدن مصرف می شوند تا بدن رشد کند و خرابیها ترمیم شوند، مواد غذایی مصرف می شوند تا برای حرکتهای ما انرژی تولید کنند و بدن را گرم نگهدارند. فرآورده های شیمیایی بدن ما به غذا نیاز داند. مواد غذایی مورد نیاز بدن را می توان به طور خلاصه به شش گروه زیر طبقه بندی کرد:
|
موادغذایی |
||
|
پروتئینها کربوهیدراتها |
چربیها و مواد معدنی |
ویتامینها آب |
اثر آنزیمها بر مواد غذایی
بسیاری از واکنشهای حیاتی در بدن جانداران تنها در مجاورت بعضی از مواد شیمیایی، موسوم به آنزیم، انجام می شوند. آنزیمها نقش کاتالیزور را بازی می کنند یعنی به انجام واکنش کمک می کنند اما خود بدون تغییر باقی می مانند. برای مثال، آنزیم آمیلازکه از لوزالمعهده ترشح می شود، وارد روده کوچک شده و مواد نشاسته ای را به گلوکز تبدیل می کند.
به طور کلی همة سلولها آنزیم دارند. آنزیمهای موجود در سلول، فرآیندهای مورد نیاز جانداران و گیاهان را برای ادامة زندگی به راه می اندازند.
آنزیمهای موجود در میوه ها موجب «رسیدن» میوه پس از جدا کردن میوة «نارس» از درخت می شوند. گوشت به اثر ماندن نرم و ترد می شود. زیرا اثر آنزیمهای موجود در گوشت، سر نسوج آن ادامه می یابد. فعالیت آنزیمهای موجود در بسیاری از مواد غذایی را باید در دوران نگهداری آنها در انبار زیر کنترل داشت. اگر فعالیت آنزیم در زمان نگهداری در انبار زیاد باشد، می تواند موجب فاسد شدن مواد خوراکی شود. نگهداری مواد غذایی در سرما از فساد آن جلوگیری می کند. زیرا سرما از فعالیت آنزیمها می کاهد. تقریباً همه خوراکیها دارای آنزیم هستند. انجام بعضی عملیات تصفیه ممکن است موجب حذف آنزیمها و یا از بین رفتن آنها شود. برای مثال قند معمولی و روغن گیاهی به گونه ای تصفیه می شوند که آنزیمی در آنها باقی نماند.
اثر گرما بر خوراکیها:
پختن غذا احتمالاً به طور تصادفی کشف شده است. انسانهای اولیه غذای خود را خام مصرف می کردند. امروزه «پختن» یک هنر است. آب پز کردن، سرخ کردن و کباب کردن چند نمونه از راههای پختن غذاست، غذا چه ساده باشد و چه تشریفاتی، از مواد شیمیایی تشکیل شده است. پختن غذا تغییرهای شیمیایی و در بعضی از موارد، تغییرهای فیزیکی در آن بوجود می آورد. این تغییرات اغلب بر اثر انرژی گرمایی حاصل می شوند. بعضی از تغییرهای شیمایی به منظور تغییر مزه غذا در آن ایجاد می شود، اما بسیاری از تغییرها به منظور حفظ سلامتی است. انرژی گرمایی، باکتریها و دیگرا مواد زیان آور در مواد غذایی را از بین می برد. غذاهای پخته اغلب آسانتر از غذاهای خام گوارش می شوند.
قهوه ای شدن غذاها:
تقریباً، همیشه رنگ غذاها با پختن تغییر می کند. اغلب تیره تر می شوند. تغییر رنگ غذاها را قهوه ای شدن می نامند.
رنگ میوه ها پی از بریده شدن و یا ماندن به مدتهای طولانی قهوه ای می شوند. احتمالاً آنزیمهای اکسید کننده موجب این تغییر رنگ می شوند. آب لیمو که به شدت اسیدی است. با فعالیت این آنزیمها مقابله و قهوه ای شدن را متوقف می کند یا به تأخیر می اندازد.
فرمت : WORD تعداد صفحه : 32
فهرست مطالب
مقدمه
مقدمه
میدانیم که در طبیعت ماده به سه صورت گاز،مایع و جامد وجود دارد که این سه حالت قابل تبدیل به یکدیگر هستند.
تعاریفی که برای این حالت های ماده به کار برده شده به این صورت میباشد:
گاز:
حالتی ازماده است که در ان نیروی جاذبه بین ملکول ها ضعیف بوده و تحرک شدید ملکول ها یا اتم ها وجود هر گونه نظم هندسی را در بین ذرات غیر ممکن میسازد،بنابراین گاز نه حجم ثابت ونه شکل ثابتی دارد.
مایع:
مایعات از نظر بی نظمی و سیالیت مثل گازرفتار میکنند و از نظر تراکم مولکولی مثل جامداتند.
جامد:
در جامدات نیروی جاذبه بین مولکول ها محکم بوده و تحرک مولکول ها نسبت به یکدیگرکم و مولکول ها و اتم ها نظم هندسی مشخسی دارند.
اما شیشه...
شیشه از نظر شفافیت ظاهری مثل آب دارد ولی عملا سیالیت آاب را نداردو شکل ظاهری آن سخت وصلب است، به دلیل بی نظمی در ساختمان مولکولی اش حتی در حالت سخت و صلب خود ماهیت مایع رادارد ،
به عبارتی مذاب شیشه در طی سرد شدن بر خلاف مایعات معمولی ،بدون تشکیل یک ساختمان منظم مولکولی سخت و جامد میشود .
در مایعات معمولی مانند اب وقتی که سرد میشود و به محض رسیدن به دمای انجماد شروع به یخ زدن میکند یا به عبارتی با تشکیل واحد های بلوری منظم جامد میشود ، ولی برای شیشه این طور نیست.
مذاب شیشه در مرحله ی سرد شدن بدون ایجاد تبلور و نظم مولکولی درونی پس از گذشتن از دمایی که به ان دمای شیشه ای شدن (TG )میگویند سخت و صلب میشود.
منحنی زیر نشاندهنده ی این تعاریف است.
تعریف دیگری برای شیشه این است که شیشه ماده ایست بی شکل که در درجه حرارت های معمولی مثل یک جامد سخت عمل میکند ولی در درجه حرارت های بالا به تدریج نرم و ذوب شده و به مایعی روان تبدیل میشود.
ترکیبات شیشه :
عنصر اصلی تشکیل دهنده اکثر شیشه ها سیلیسیم است . اکسید سیلیسیم یکی ازفراوانترین کانیهای موجود در پوسته زمین است که به ان سیلیس گفته میشود(SIO2 )و به اشکال مختلف در طبیعت وجود دارد .
سیلیس به تنهایی شیشه ساز است و شیشه خالص سیلیسی دارای موغوبیت بسیار خوبیست ولی به دلیل نقطه ذوب بالای سیلیس و اقتصادی نبودن تولید معمولا عناصر دیگری به عنوان تعدیل کننده یا روان ساز به ان اضافه میشود .
البته اکثر عناصر جدول تناوبی به طریقی به صورت کم یا زیاد در ترکیب انواع شیشه ها وارد میشوند.
از رایج ترین ترکیبات شیشه ، شیشه هاییست که از ترکیب سیلیس ،اکسید سدیم یا پتاسیم و اکسید اهک تشکیل شده که شیشه های سیلیکاتی سودا-لایم گفته میشوند، اکثر شیشه های در و پنجره و ظروف از این نوع هستند.
اشکال زیر چگونگی تفاوت ساختمان کریستال کوارتز و شیشه کوارتز و شیشه سیلیکاتی را نشان میدهد. همان طور که در شکل مشخص است کریستال کوارتز یک شبکه منظم از چهار وجهی های SIO4 را
تشکیل داده.